Teknik kontrol: Emrah Yıldız, Metalurji ve Malzeme Mühendisi
Tesisinizde parlayıcı solvent, LPG, amonyak, klor ya da oksitleyici bir kimyasal varsa, "BEKRA kapsamında mıyız?" sorusu er geç gelir. Cevap tek bir maddeye bakılarak verilmez. Tesiste aynı anda bulunabilecek bütün tehlikeli maddelerin miktarı ve bunların birbirine eklenmesi belirleyicidir.
İki Eşik, İki Seviye
Büyük Endüstriyel Kazaların Önlenmesi ve Etkilerinin Azaltılması Hakkında Yönetmelik (RG 02.03.2019/30702), Ek-1'de listelenen tehlikeli maddeleri iki eşik değerle sınıflandırır:
- Alt seviyeli kuruluş: madde miktarı Ek-1 Sütun 2 eşiğine eşit veya üzerinde, Sütun 3 eşiğinin altında.
- Üst seviyeli kuruluş: madde miktarı Ek-1 Sütun 3 eşiğine eşit veya üzerinde.
Ek-1'in Bölüm 1'i maddeleri tehlike kategorilerine göre (ör. akut toksik, yanıcı sıvı, oksitleyici, çevre için tehlikeli), Bölüm 2'si ise adı tek tek sayılmış maddelere göre (ör. LPG, amonyak, klor, hidrojen) eşik verir. Adlandırılmış bir madde için Bölüm 2'deki eşik uygulanır.
Seviyenizi Beş Adımda Bulun
- Envanter: Tesiste bulunabilecek azami miktarları çıkarın. Tank ve depo kapasiteleri, proses içindeki miktar ve atıklar da sayılır. Esas olan anlık stok değil, olabilecek en yüksek miktardır.
- Sınıflandırma: Her maddenin güvenlik bilgi formundaki (SDS) zararlılık ifadelerini (H ifadeleri) Ek-1 Bölüm 1 kategorileriyle eşleştirin; adı Bölüm 2'de geçen maddeleri ayırın.
- Tek tek karşılaştırma: Her maddeyi kendi eşiğiyle karşılaştırın.
- Toplama kuralı: Eşiği tek başına aşmayan maddeler için, aynı tehlike grubundaki (sağlık, fiziksel, çevresel) maddelerin miktar/eşik oranlarını toplayın. Toplam 1'e eşit veya büyükse kuruluş o seviyede sayılır.
- Kontrol kaybında oluşabilecek maddeler: Bir prosesin kontrolden çıkması halinde oluşabilecek tehlikeli maddeler de değerlendirmeye girer.
Kapsamdaysanız Sırada Ne Var?
Kuruluş seviyesini belirledikten sonra Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın bildirim sistemine bildirim yapılır; değişikliklerde bildirim 30 gün içinde güncellenir. Ardından seviyenize göre belgeler hazırlanır:
- Alt seviyeli: Büyük Kaza Önleme Politika Belgesi ve Büyük Kaza Senaryo Dokümanı
- Üst seviyeli: Güvenlik Raporu, senaryo dokümanı ve Dâhili Acil Durum Planı
Kapsam Belirlemede Gözden Kaçanlar
- Yalnızca hammadde deposuna bakıp proses içindeki ve atık sahasındaki miktarları unutmak
- Toplama kuralını uygulamamak
- Eski SDS'lere göre sınıflandırma yapmak
- Kapasite artışından sonra bildirimi güncellememek
Envanterinizi birlikte değerlendirmek için BEKRA / SEVESO Danışmanlığı sayfasına bakabilirsiniz.
Kaynaklar
- Büyük Endüstriyel Kazaların Önlenmesi ve Etkilerinin Azaltılması Hakkında Yönetmelik (RG 02.03.2019/30702)