Emniyet Ventili (PSV) Testleri

Emniyet Ventili Neden Test Edilir?

Emniyet ventili (PSV), basınçlı bir sistemin son koruma katmanıdır. Diğer bütün kontroller devre dışı kaldığında basıncı güvenli şekilde boşaltan eleman odur. Testte ventilin ayar basıncında açıp açmadığına, kapandıktan sonra sızdırıp sızdırmadığına ve doğru ayarlanıp mühürlenip mühürlenmediğine bakıyoruz.

Ventil Testinin Mevzuattaki Yeri

• İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (RG 25.04.2013/28628), EK-III (23.12.2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle yenilenmiş hali)
• TS EN ISO 4126 serisi: Aşırı basınca karşı koruma için güvenlik cihazları
• API 576: Basınç tahliye cihazlarının muayenesi (referans)

Ne Sıklıkla Test Edilmeli?

EK-III Tablo-1'in (1) numaralı dipnotu: LPG tankları, buhar kazanları, kızgın su kazanları, kriyojenik tanklar gibi standartlarında emniyet valf testleri bulunan ekipmanlar için emniyet valfleri, standartlarda belirtilen azami süreler içerisinde teste tabi tutulur.

Ventilin ayar değeri, işletme basıncı belirlenmiş ekipmanda işletme basıncına, belirlenmemişse etiketteki azami basınca uygun olmalıdır (EK-III 2.1.1.1). Bağlı olduğu kap veya kazanın her periyodik kontrolünde ventil de fonksiyon ve uygunluk yönünden incelenir.

Testte Nelere Bakıyoruz?

• Etiket bilgileri: ayar basıncı, kapasite, akışkan, boyut
• Ayar basıncının bağlı ekipmanın işletme/azami basıncıyla uyumu
• Test tezgâhında açma basıncı (set pressure) testi
• Kapanma ve sızdırmazlık kontrolü
• Mühürleme, etiketleme ve kayıt
• Giriş/çıkış hatlarında tıkanıklık ve tahliye yönünün güvenliği

Test Raporunda Neler Yer Alır?

Rapor, EK-III madde 1.7'de tanımlanan bölümlerle düzenlenir: genel bilgiler ve kontrol metodu, ekipman etiket ve tespit bilgileri, test değerleri, kullanılan ölçüm aletleri ve kalibrasyonları, muayene kriterleri, kusur açıklamaları, sonuç ve kanaat. Raporu EKİPNET'e kayıtlı, periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi onaylar. Onaysız rapor geçersizdir.

• Sonuç ve kanaat bölümünde ekipmanın kullanılabileceği veya uygunsuzluk giderilene kadar kullanılamayacağı açıkça yazılır.
• Uygunsuz bulunan ekipman giderilene kadar kullanılmaz ve işveren bunu görünür şekilde işaretler; düzeltmeden sonra ikinci kontrol yapılıp yeni rapor düzenlenir.
• Bakanlığın rapor formatı ve kriteri yayımlanmış ekipmanlarda kusurlar hafif/ağır olarak derecelendirilir. Hafif kusurlar bir sonraki kontrol başlangıç tarihine kadar giderilmezse ağır kusur sayılır.
• Raporlar ekipman kullanıldığı sürece saklanır.

Raporlarımızı sahada kendi geliştirdiğimiz F'OPS uygulamasıyla hazırlıyoruz. Periyodik kontrol hizmetlerinde TS EN ISO/IEC 17020 akreditasyonlu çözüm ortaklarımızla destek olmaktayız. Bazı ventiller sökülmeden, sistem basıncıyla yerinde fonksiyon testine alınabilir; ayar basıncını doğrulamak için ise çoğunlukla test tezgâhı gerekir.